Report Menu
All Cards
367. ටෙනිස් බෝලය
- ටෙනිස් බෝලයක් උඩ දමා බිම වැටීමට නොදී තට්ටු දමමින් ගුවනේ රඳවා තබා ගත හැක
- නමුත් ටෙනිස් බෝලයේ ස්වභාවය බිමට වැටීමයි
- තට්ටු දැමීමෙන් සිදු කරන්නේ එය වැටීමට නොදී මොහොතින් මොහොත බිමට වැටීම කල් දැමීමයි
- එලෙසම මේ ශරීරයේ ස්වභාවය මරණයට පත්වීමයි
- එය මැරෙන්නට නොදී තට්ටුවක් දමන්නේ, මරණය මොහොතින් මොහොත කල් දමන්නේ හුස්ම ගැනීම, පිටකිරීම තුළිනි
- මේ ආකාරයෙන් හුස්ම පහර මැදිහත්ව අපගේ මරණය දිනකට ආසන්න ලෙස 22,000 වාරයක් කල් දැමීම සිදුවේ
- ඇත්තෙන්ම සිදුවන්නේ ජීවත් වීමක් නොවේ. මොහොතින් මොහොතට මරණය කල් දැමීමක් පමණි
- මේ ආකාරයෙන් මොහොතින් මොහොත පණ ගසන කය දෙස බලා සිටින්න
- සිහිය පිහිටනු ඇත, කෙලෙස් යටපත් වනු ඇත, නිර්වාණය පිණිස මාර්ගය එළි වනු ඇත
366. ගසට සාත්තු කිරීම
- ලැබී ඇත්තේ ලැබෙන්න තිබූ දේය. නොලැබී ඇත්තේ නොලැබීමට තිබූ දේය
- ලැබී ඇති දේ ඵලයකි. එය පිළිබඳව තර්ක කිරීමෙන් අරගල කිරීමෙන් ඵලක් නැත
- එය උපමාවක් ලෙස අඹ ගසක අඹ නැතැයි අතු වලට චෝදනා කරනවා මෙනි
- තවද අඹ බලාපොරොත්තුවෙන් අඹ අතු පෝෂණය කිරීම ඵලක් නැත
- අඩුම තරමින් පොහොර ජලය ආදිය ආදිය ගස මුලට දමා අඹ බලාපොරොත්තු වීම සාධාරණය
- නමුත් කොහු අඹ ගහක මී අඹ හට ගන්නේ නැත
- මී අඹ සකසා ගැනීමට නම් ක්රමය වන්නේ මී ගසක් පැළ කිරීමය
- එසේම තම ලෞකික ලෝකෝත්තර නොලැබීම ඵලයක් හෙයින් ඒ පිළිබඳ දොස් පවරා වැඩක් නැත
- කළ යුත්තේ දාන සීල සමාධි ප්රඥා ආදී ලැබීම පිණිස පවතින හේතූන් ශක්තිමත් කිරීමයි
365. මරණය
- මරණය යනු සියලු සත්වයන්ට උරුම වූ පොදු වූ ධර්මතාවයකි
- මරණය පැමිණෙන තුරුම තමන් මැරෙන පුද්ගලයෙකු බව බොහෝ පිරිසක් හඳුනන්නේ නැත
- ඒකාන්ත වශයෙන් හෙට මරණය සිදුවන්නේ නම් අද අපගේ හැසිරීම කෙසේ විය හැකිද ?
- බොහෝවිට කඳුළු සලමින් බෝධි පූජා තියමින් හැකි සියලු දේ සිදු කරමින් යම් පීඩනයකින් ගතවනු ඇත
- නමුත් ඇත්තෙන්ම අප අද දින සිටින්නේ කඳුළු සලමින් බෝධි පූජා තියමින් නොවේ
- එයින් ගම්ය වන්නේ හෙට නොමැරෙන බව හිත තුළ දැඩි ලෙස පවතින බැවිනි
- නමුත් ඇත්තෙන්ම මැරෙන දවස හෙට වන දිනයක් පැමිණෙනු ඇත
- එදිනද පෙර දින ගතවනු ඇත්තේ මෙලෙසම ය. එනම් මරණය පැමිණෙනතුරු අපට මරණය හඳුනාගත නොහැකි බව ඒ තුළ ගැබ්ව
- එම නිසා නිර්වාණයට වෙර වීරිය දරන්නෙකු සසර බය මතුවීම පිණිස, සිහිය ඇතිවීම පිණිස, වීරිය ඉපදවීම පිණිස, ආරක්ෂාව පිණිස මරණානුස්සතිය වැඩිය යුතුය
364. තැලෙන සුළු භාවය
- ලෝකයේ ජීවත් වන සියලු සත්වයන් නොයෙක් ආකාරයෙන් තැලීම් පෙළීම් වලට භාජනය වේ
- බොහෝ විට තැලීම් පෙළීම් වලින් පීඩාවට පත්වෙන්නේ සංවේදී සත්වයන් ය
- සංවේදී සිත පහසුවෙන් දුකට පත්වන්නේය. කඳුළින් කාලය ගතවන්නේ ය
- දැඩි සිතක් ඇත්තේ නම් තැලීම් පෙළීම් වලට ඔරොත්තු දෙන අතර දුකට පත්වීම සාපේක්ෂව අඩුය
- හිරු එළියෙන් සුළඟින් සත්වයන්ගෙන් තැලීම් පෙළීම් ලබන ගස් ගල් ආදිය තුළ පවතින්නේ තද රළු ස්වභාවයක්ය
- ගස් ගල් වල පැවැත්ම ඇත්තේ ඒවා තුළ පවතින දැඩි භාවය හේතුවෙනි. සංවේදී දුර්වල ගහකොළ ඉක්මනින් විනාශ වන්නේය
- සොබාදහම දැඩි වෙමින් ඒවායේ සුරක්ෂිතභාවය සලසාගෙන ඇති ආකාරය දැක ගත හැකිය
- එලෙසම, මේ සිතද සොබා දහම තුළ පවතින ධර්මතාවයක් බැවින් සිත මෙල්ල කිරීමටද දැඩි භාවය පැවතිය යුතුය
- නිර්වාණය පිණිස වෙර වීරිය දරන අයෙක් තුළ දැඩි භාවය ගුණයක් ලෙස තිබිය යුතුය
363. ශ්රී ලංකාව
- ආලෝකය තුළ අන්ධකාරයෙන් වැසී ඇති බොහෝ රටවල් අතරින් ශ්රී ලංකාව යනු ආලෝකය තුළ ආලෝකය පවතින රටකි
- මෙහි පළමු ආලෝකය හිරු එළිය ද දෙවන ආලෝකය කළ යුත්ත නොකළ යුත්ත හඳුනන ප්රඥා ආලෝකය ද වේ
- බොහෝ පිරිසක් සැනසීමට පත් වූ ශ්රී ලංකා භූමියේ ස්පර්ශය උපතින්ම ඔබ අපහට ලැබී ඇත
- ප්රඥා ආලෝකයෙන් බබළන ශ්රී ලංකා භූමිය තුළ දානය, සීලය, සමාධිය සහ ප්රඥාව ආදී මානසික ඖෂධීය ධර්මයන් කිසිදු වෙහෙසකින් තොරව සොයා ගත හැකිය
- මැණිකක වටිනාකම පවතින්නේ මැණික මැණිකක් ලෙස හඳුනාගත් විට පමණි
- මැණික් පතලක් උඩ වාඩි වී කළු ගල් ගැන කල්පනා කරන්නේ වාඩි වී සිටින්නේ මැණික් පතලෙහි බව නොදන්නා හේතුවෙනි
- නිර්වාණ ධර්මය උපතින්ම හිමි මිනිසුන් කාමයන් ගැන කල්පනා කරමින් ආයුෂ වැය කිරීම ඉහත උපමාවට සමකල හැකිය
- තථාගතයන් වහන්සේගේ පවා නෙත ගැටුණු ශ්රී ලංකාව නිර්වාණයට සරු කෙතකි
- වෙනත් කුමන අඩුපාඩුකම් තිබුණත් ශ්රී ලංකා භූමිය තුළ නිර්වාණ ධර්මයට නම් කිසිදු බාධාවක්, අඩුපාඩුවක් නොමැත
362. වෛද්යවරයා
- කායික රෝග සඳහා බොහෝ වෛද්යවරුන් සිටින නමුත් ඇත්තෙන්ම නියම වෛද්යවරුන් ඔවුන් නොවේ
- 365 දවසේම, පැය 24 තුලම කයෙහි රෝග පිළිබඳව අවදියෙන් සිටින ප්රබල වෛද්යවරයා කයම ය
- වෛද්යවරුන් විසින් සිදු කරනු ලබන්නේ එම වෛද්යවරයාට යම් පහසුවක් සැලසීම පමණි
- ශල්යකර්මයකින් පසුව වුවද එහි විෂබීජ ඇත්නම් ඉවත් කොට තුවාල සුව කිරීමේ හැකියාවක් මේම වෛද්යවරයා සතුවේ
- කයෙහි රෝග කයට ම සුවපත් කර ගැනීමට ඉඩ හැරීම මගින් එම වෛද්යවරයා දිරිගැන්වෙන අතර තව තවත් ශක්තිමත් වනු ඇත
- බැරිම අවස්ථාවක බාහිර වෛද්යවරයෙකුගේ සහය ලබාගත යුතුය
- මේ කය සකසා ගෙන ඇත්තේ මනස විසින්ය. එම නිසා කයෙහි පවතින රෝගයක් සුව කිරීමේ හැකියාව ප්රබල ලෙස මනසටද ඇත
- කායික රෝග යනු මනසෙහි පවතින රෝගයන් නිසා හට ගත් අතුරු ඵලයක් පමණි
- ඉපදවූ සම්මා දිට්ඨිය නියම වෛද්යවරයා වන අතර එම වෛද්යවරයා ට සියලු රෝග සුව කළ හැකි අතර කිසි දිනක සුව නොවූ සංසාර රෝගය පවා සුව කිරීමේ හැකියාව ඇත
361. වැරදි දෙයක් නැත
- ලෝකය වැරදි යැයි ද මෙය මෙසේ විය යුතු යැයි මෙයම නිවැරදි යැයි ලෙස සිතන දෘෂ්ටියක් සත්වයා තුළ ඇත
- නමුත් වැරැද්ද සහ නිවැරැද්ද යනු සාපේක්ෂක ධර්මතාවය
- යමකට සාපේක්ෂව යමක් නිවැරදි වන අතර අනෙකකට සාපේක්ෂව එය වරද සහගත වේ
- නිවන් මාර්ගය තුළ හරි වැරැද්ද පෙන්වා දෙන්නේ නිවනට සාපේක්ෂවය
- අරමුණකට සාපේක්ෂව හරි වැරැද්ද තීරණය වන බැවින් ඒකාන්ත නිවැරදි දෙයක් නොපවතී
- එම නිසාවෙන් කිසිවක් වැරදි සහගත ද නොවන අතර එය එහි අනෙක් අන්තය වන නිවැරදි භාවය නොඉක්මව යි
- මුවෙක් වීමට යම් අයෙකුට අරමුණක් ඇත්නම් එවැනි අයෙකුට විදර්ශනා කිරීම, පිළිකුල් අසුභ ආදිය වැඩීම වරද සහගත වේ
- කොපමණ අරගල කලද තම දෘෂ්ටිය ම මිස ලෝකය තුළ කිසිවක් වැරදි නැත
- වැරැද්ද ඇත්තේ ලෝකය වැරදි ලෙස දකින තමා තුළම ය
360. අමරණීය භාවය
- ගසක හටගන්නා ඵලයකි. එම ඵලයෙන් හටගන්නා ගසකි මෙය ඉපදීම මිය යෑම ලෙස හේතු ඵල ලෙස දිගින් දිගට ක්රියාත්මක වේ
- එම ඉපදීම මිය යෑම යන යාන්ත්රණය තුළ යම් ධර්මයක අමරණීය පැවැත්මක් හට ගනී
- නමුත් ගසක හට ගැනීම මිය යෑම ලෙස පෙනෙන්නට ඇත්තේ එම යාන්ත්රණය තුළ සතර මහ ධාතුව ක්රියාත්මක වන ආකාරය පමණි
- එම ධර්මය තුළ සත්වයෙක් පුද්ගලයෙක් ක්රියාත්මක වන්නේ නැත. ස්වයංව පෝෂනය වන එම ධර්මය තුල ක්රියාත්මක වන්නේ හේතු ඵල න්යායකි
- සිතක පැවැත්ම යනු තවත් එවන් වූ ධර්මයක් පමණි
- මෙම කය යනු එම ධර්මය තුළ සතර මහා ධාතුව ක්රියාත්මක වන ආකාරයයි
- නමුත් පිරිසුදු නොවූ දෘෂ්ටියට හසු වන්නේ එහි මම මගේ ආදී පැවැත්මක් ඇති ලෙසය
- එයම හේතුව කරගනිමින් එම දෘෂ්ටිය බිඳෙන තුරු දුක් විඳින සත්වයෙකු ගේ අමරණීය පැවැත්මක් හටගනී
- තථාගත ධර්මය තුළ සිදුවන්නේ සරලව මෙම දෘෂ්ටිය බිඳීම පමණි. එම හේතුව බිඳුනු විට අමරණීය භාවය අහෝසි වන අතර මරණීය සත්වයාගේ අමරණීය නිරෝධය සිදුවේ
359. පීඩාකාරී ශරීරය
- සැප වාහන, සුව පහසු ඇඳ ඇතිරිලි , සුවපහසු ආසන ආදිය අවශ්ය ලෙස යමෙක් පවසන විට ඒ තුළ පීඩාවෙන් පවතින කයක් ඇති බව සැඟව ඇති කරුණකි
- ජලය අවශ්ය වන්නේ පිපාසයෙන් පීඩා විඳින අයෙකුටය
- එලෙසම සැප පහසුව අවශ්ය වන්නේ අපහසුවෙන් පවතින, පීඩා විඳින කයකටය
- අප ජීවිත කාලය පුරා දුක් විඳින්නේ උප්පත්තියෙන්ම අඩුපාඩු සහිත නොයෙකුත් රෝග සහිත කයක් මෙන්ම නොයෙක් රෝග සහිත සිතක් ද හිමි වූ බැවිනි
- කය අපහසු බැවින් එයට යම් පහසුවක් සැලසීමට යාන වාහන, පහසුකම් සහිත නිවසක් ආදී නොයෙකුත් දෑ සපයා ගැනීමට සිදුවී ඇත
- සිත අපහසු බැවින් එයට යම් පහසුවක් සැලසීම පිණිස රූප, ශබ්ද, ගන්ධ ආදිය හඹා යෑමට ද සත්වයා පෙළඹී ඇත
- ඇත්තෙන්ම ජීවිත කාලය පුරා සිදු කරන්නේ මේ රෝගී සිතට, රෝගී කයට ආවතේව කිරීමය
- මෙය විදර්ශනා කොට මෙවන් සිතක් කයක් උරුම වීමට හේතු වූ හේතු කාරණා හඳුනාගත යුතුය
- සැප පහසුව සොයා යෑම තුළින් සැපවත් වූ කිසිදු පුද්ගලයෙක් නොමැත. ඇත්තේ මෙය තේරුම් ගෙන මිදී ගිය පිරිසක් පමණි
358. ගුණයන් වැඩීම
- බුද්ධ ශාසනය තුළ ගුණය යනු සැපයට පත්වීම පිණිස, පිරිනිවීම පිණිස, හේතු සකස් කරන හැසිරීම් රටාවකි. මෙනෙහි කිරීමේ ක්රමයකි
- දුකට පත් වීමේ යම් හැසිරීමක් ඇත්නම් යම් මෙනෙහි කිරීමේ ක්රමයක් ඇත්නම් ඒ නුගුණයකි
- යම් ගුණයක් ඊට වඩා හොඳ ගුණයක් පුරුදු කරන විට සාපේක්ෂව නුගුණයක් වන්නේය
- අවසානයේ කිසිම ගුණයක් නැති බව හොඳම ගුණය වන්නේය
- ගුණයක් හඳුනාගෙන ගුණය සිතෙහි රඳවාගෙන මෙනෙහි කරමින් ඒ තුළ හික්මීම එක්තරා ආකාරයක සිහිය වැඩීමක් ද වන්නේය
- එම ගුණය තුළ නිරායාසයෙන් සීලයක් ද සමාධිය ප්රඥාව ආදිය ඇතිවීම ද සිදුවන්නේ ය
- නූපන් නුගුණයන් නූපදීම පිණිස, උපන් නුගුණයන් දුරු කිරීම පිණිස, නූපන් ගුණයන් ඉපදවීම පිණිස, උපන් ගුණයන් වැඩි දියුණු කිරීම පිණිස ලෙස ඒ තුළ සතර සම්යක් ප්රධාන වීරිය ද ඇති කළ හැකිය
- ගුණයන් යනු නිර්වාණය පිණිස වූ ඉනිමගකි
- ධර්මයේ හැසිරෙන්නා ගුණයන් හඳුනාගත යුතුය. එම ගුණයන් තමා තුළට පමුණුවා ගත යුතුය. එවිට නිර්වාණ මාර්ගය වඩා පහසු වනු ඇත. අවසානයේ ගුණයන් බවටම පත් වනු ඇත
357. මම යනු ලෝකයයි
- තිබෙන ලෝකයක මම ජීවත් වෙනවා නොවේ
- මම ලෝකයක් හදනවා ද නොවේ
- මම යනු ලෝකයයි. පහත කරුණු ඔස්සේ සිතා බලන්න
- මම අවසන් වන මොහොතේ ( එනම් පිරිනිවීමේදී ) ලෝකය නැති වෙන බැවින් ද
- මම යම් දිනක පහළ වූ වේද ඒ දින වන තුරු මට ලෝකයක් නොතිබූ බැවින්ද,
- එක් එක් අයට ගෝචර ලෝකය එක් එක් අයට අනන්ය බැවින් ද
- තමාට පැනවෙන ලෝකය තමා දන්නා හඳුනන දෙයින් පමණක් සැකසී ඇති බැවින් ද
- තමා නොදන්නා දේවල් ලෝකය තුළ නැති හෙයින්ද
- මම යනු ලෝකය විය යුතු නොවේද? විදර්ශනාව පිණිසය
356. සිත
- සරල ලෙස සිතෙහි හැකියාව වන්නේ දැන ගැනීමයි. තවද එය විපාකයකි
- මතකය යනු සිතෙහිම තවත් ක්රියාත්මක ස්වරූපයකි. අන් ආකාරයෙන් එයද විපාකයකි
- ස්වයංක්රීයව කර්ම සකස් වීමේ ස්වභාවයක් විපාක ක්රියාත්මක වීමේ ස්වභාවයක්ද ඇත
- විශේෂ පුහුණුවකින් මිස උපක්රම යොදා විනාශ කළ නොහැක. සතර මහා ධාතුවේ පාලකයා වන්නේද සිතයි
- යම් හේතූන් පවතීද එම හේතූන්ට අනුව ක්රියාත්මක වේ. කරුණාව, අනුකම්පාව සහ දයාව ආදියක් නොයෙදේ
- සිතට අවසානයක් නොමැත. අරමුණක් ද නොමැත. සිතෙහි පැවැත්ම වන්නේ මුලාවයි
- සිත යනු ගහකොළ, ඇළ දොළ මෙන් නිදහස්ව ක්රියාත්මක වන ධර්මතාවයකි. තණ්හාව උපාදානය ආදී ධර්මතා තුළ බැස ගැනීමේ ස්වභාවයක් ඇත
- සත්ය ලෙස හඳුනාගත් සංඥාවක් ඇත්නම් එය තුළ පවතී, එය බවට පත්වේ. අසත්ය ලෙස හඳුනාගත් යමක් ඇත්නම් එයින් ඈත්වේ. එය සිතෙහි ස්වභාවයයි
- පැවැත්මේ ධර්මතා මුලාවක් ලෙසද, නැවැත්මේ ධර්මතා නොමුලාවක් ලෙසද සංඥා ඉපද වූ විට සිත නැවැත්මේ ධර්මතාවය බවට පත්වේ
- එම උපක්රමය තුළ සිත නවතී. සිතින් මිදීමේ හැකියාව ලැබේ. අවසාන වේ. එය නිර්වාණයයි
355. මහ පොළොව සංඥාව
- මේ කය සකස් වී ඇත්තේ මහ පොළවේම ඇති කොටස් වලිනි
- තවද එය පවත්වා ගැනීමට ආහාර ලෙස ලබා ගන්නේ ද මහ පොළොවේම ඇති කොටස්ය
- බෙහෙතක් හේතක් ලෙස ලබා ගන්නා දේ ද මහ පොළවේම කොටස් ය
- අපේ යම් වත්කමක් ඇතැයි පවසන්නේ නම් එයද මහපොළොවේ ඇති කොටස් ය
- තවද ඇස, කන, නාසය සහ දිව ආදී ඉන්ද්රියන් පිනවන්නේ ද මහපොළොවේම ඇති කොටස් වලිනි.
- හිඳගන්නා පුටුව නිදාගන්නා ඇඳ මෙන්ම භාවිතා කරන උපකරණ වාහන පවා මහ පොළොවේම කොටස් ය
- යම් දුකක් හෝ සැපක් ඇත්නම් එය ද මහ පොළොව ඇසුරු කරමින් සකස් වී ඇත
- එම නිසා මහපොළොව වටහා ගත් විට, මම නම් ප්රහේලිකාව විසදෙන්නේ ය
- තථාගතයන් වහන්සේ පවා බුද්ධත්වය ලබන අවස්ථාවේ සාක්ෂි කළ මහ පොළොව පිළිබඳව මේ ආකාරයෙන් මෙනෙහි කරන විට බොහෝ අවබෝධයන් ලබාගත හැකිය
354. තථාගත තේජස
- තථාගතයන් වහන්සේ නිවන අධිගමනය කළ ආකාරය හිරිගඩු නංවන, ඇඟ සීතල කරන සුළුය
- සමත්, නහරත් ඇටත් ඉතිරි වෙතොත් වේවා, ශරීරයේ ලේ මස් වියලි යතොත් යේවා
- පුරුෂ බලයෙන් පුරුෂ වීරියෙන් පුරුෂ පරාක්රමයෙන් යම් සතර මාර්ග ඥානයකට හා සර්වඥ ඥානයකට පැමිණිය යුතු ද එයට නොපැමිණ වීරිය අත් නොහරිමි
- මේ තථාගත සිංහ නාදයකි. මේ ආකාරයෙන් නිවන් සටනෙහි යෙදෙන ශ්රාවකයා ද හික්මිය යුතු බව තථාගතයන් වහන්සේ දේශනා කොට ඇත
- වීරිය හීන වන විට අපගේ ගුරු තථාගතයන් වහන්සේ මෙවන් උත්තමයන් වහන්සේ නමක් ය, ලෙස බුද්ධානුස්සතිය මෙනෙහි කොට වීරිය ඉපදවිය හැකිය
- කලවා ඇට බිඳගෙන මහණදම් පිරූ, ජීවිත පරිත්යාගයෙන් මහණදම් පිරූ තථාගත ශ්රාවකයන් පිළිබඳ අප අසා ඇත
- ඔබ අතට පත්වී ඇති තථාගත ශාසනය මෙවන් මහා වීරයන් වහන්සේලාගේ සහ ගුණවතුන් වහන්සේලාගේ ස්පර්ශය ලැබූවකි
- මෙවන් ආදර්ශ ලබා දී ඇත්තේ මා උදෙසාමය, මගේ නිවන් මාර්ගය සාර්ථක කර ගැනීම උදෙසාමය, ලෙස මෙනෙහි කළ යුතුය
- මෙසේ මෙනෙහි කරමින් නීවරණ යටපත් කොට කෙළවරක් නොමැති සසර ගමන වහ වහා කෙළවර කිරීමට කටයුතු කළ යුතුය
353. නෝන්ජලයෙකු නොවේ
- තථාගත ශ්රාවකයා යනු අන් අයගේ උසුළු විසුළු වලට පාත්ර විය යුතු අයෙක් නොවේ
- ප්රඥාව වැඩීමත් සමඟ තථාගත ශ්රාවකයා ගාම්භීර එඩිතර බවට පත්විය යුතුය. එසේ නොමැති නම් එය ප්රඥාවේ පවතින දෝෂයකි
- නුවණැති අයෙකු තථාගත ශ්රාවකයා ඉදිරියේ ගොළු වන්නේය. තවද ගාම්භීරත්වය, ගුණවත් බව, පෞරුෂය ආදිය තුළ නිරායාසයෙන් ගරුත්වය සකස් වීම ලෝක ධර්මතාවයකි
- තවද යම් ශ්රාවකයෙක් ප්රතිපදාවක් සිදුකරන්නේ වඩා සැපවත් භාවය උදෙසා මිස දුක් විඳීම පිණිස නොවේ
- තථාගත ශ්රාවකයා යනු හිඟාකමින්, බැගෑපත් වෙමින්, නෝන්ජලයෙකු සේ ජීවත් විය යුතු බව බොහෝ පිරිසක් තුළ පවතින වැරදි මතයකි
- බොහෝ විට නුගුණක් ලෙස අපහදින්නේ ද තථාගත ශ්රාවකයා තුළ පවතින හඳුනා නොගත් ගුණයකටමය
- අහිංසක ලෙස, නෝන්ජලයෙකු ලෙස රැවටිය හැකි ලෙස බාහිරට පෙනුණද තථාගත ශ්රාවකයා රැවටිය හැකි පුද්ගලයෙකු නොවේ
- සිත ඉදිරියේ සිංහයෙකු ලෙස සිටින තථාගත ශ්රාවකයා බාහිරට පෙනෙණුයේ අහිංසක බිම බලාගෙන යන සංවේදනයක් නැති අයෙකු ලෙසය. එයද වරදවා වටහා ගැනීමකි
- යම් ශ්රාවකයෙකුගේ ගුණ හඳුනා ගැනීමට තමා තුළ ද එම ගුණ හඳුනා ගැනීමට ප්රමාණවත් ප්රඥාවක්, නිහතමානී බවක් පැවතිය යුතුය. එම නිසා බොහෝ පිරිසකට තථාගත ශ්රාවකයෙකු හඳුනා ගැනීම අපහසු කාරණයකි
352. ඉවත් කිරීමේ ක්රමය
- ධර්ම මාර්ගයේ ගමන් කරන බොහෝ පිරිසක් උත්සාහ කරන්නේ කෙලෙස් ඉවත් කිරීමටය. ඒ තුළ සිදුවන්නේ අනාත්ම භාවයක්, ආත්මභාවයක් කිරීමට උත්සාහ දැරීමකි
- එය කළ නොහැකි කාරණයකි. එය සිදුකිරීමට උත්සාහ කරන විට සිදුවිය හැක්කේ ඉච්ඡාභංගත්වය, කනස්සල්ල හෝ පසුතැවිල්ල ආදිය ඇතිවීමය
- නිවසෙහි පවතින යම් භාණ්ඩයක් ඉවත් කිරීමට අරමුණක් ඇති විට සිදු කළ යුත්තේ ඉවත්කිරීමය
- ඒ වෙනුවට එය පිරිසිදු කිරීමක් සිදුවන්නේ නම් එයින් එම භාණ්ඩය තබා ගැනීම පිණිස සිදු කරන වෑයමක් පෙන්නුම් කරයි
- එලෙසම සසර ගමනින් මිදීමට අදහස් කරන්නේ නම් එවන් අයෙක් එම භාණ්ඩය පිරිසිදු කර කර ඉන්නේ නැත
- පිරිසිදු කිරීමෙන් සිදුවන්නේ සහ එයින් අදහස් වන්නේ එය ඉවත් නොකිරීමේ සූදානමකි
- ධර්ම මාර්ගය තුළ සිදු කළ යුතු වන්නේ කෙලෙස් ඉවත් කිරීම වෙනුවට කෙලෙස් හඳුනා ගැනීමය
- එම ක්ලේශයන්හි පටිච්චසමුප්පන්න ස්වභාවය හඳුනා ගැනීමය
- එවිට කෙලෙස් වලින් මිදීම, සසරින් මිදීම සිදුවන්නේ නිරායාසයෙනි
351. අවසන් කළ නොහැක
- ලෞකික සිතකට කිසිවක් නිවැරදිව නිගමනය කළ නොහැක. සංසාරයක් නොයෙකුත් දේ හැකි උපරිමයෙන් සිදුකළ ද අවසන් වී නැත්තේ ඒ හෙයිනි
- ඇසට බොහෝ දේවල් හසු වුවත් ප්රඥාවකින්ම මිස ඇසට ඇස හසු වන්නේ නැත. එලෙසම සිතට සිත හසු වන්නේ ද නැත
- ඉගෙනීම යනු මිරිඟුවකි. ඉගෙනීම අවසන් වන්නේ තවදු ඉගෙනීමකට අත්තිවාරමක් දමාය
- බඩගින්න පිපාසය නිදිමත කාලය විශාලත්වය ආදීය එම එකදු කුලකයේ ධර්මතාය. අවසානයක් පැනවිය නොහැක
- මරණය තවදු ඉපදීමක ආරම්භයයි. ඉපදීම තවදු ජරා, මරණ ආදියක ආරම්භයයි.
- කිසිවක් ලබා දී හෝ ලබා නොදී තෘප්තිමත් කළ නොහැකි මෙම ශරීරය යනු අපට එළිපිට කර ඇති හූනියම කි
- සිතුවිල්ලක් අවසන් වන විට නැවත සිතිවිලි පැමිණෙන මේ සිතෙන් මිදී මොහොතක්වත් ගත කළ නොහැක. කරුමයකි
- මෙපමණ සංකීර්ණ වීමට ඇත්තෙන්ම මෙහි ඇති දෙයක් නැත. මක්නිසාද ඒ සියල්ල පනවා ඇත්තේ සිතින් බැවිනි
- සිතින් පැනවූ දෙය සිතින්ම අවසන් කරනවා මිස වෙනත් අවසන් කිරීමේ ක්රමයක් නැත
350. මොහොතකට පෙර
- ජීවිතයේ එක් වතාවක් පමණක් ලැබෙන මරණ මොහොත යනු උපරිම මානසික වෙනස් වීමක් අත්විඳින සුවිශේෂී මානසික මට්ටමකි
- මරණ මංචකය තුළ මාර්ගයේ සිටින අයෙකු ඵලයට පත්වීම පිළිබඳ බුදු දහමේ සඳහන් වේ
- එම නිසා මරණ මංචකය නම් විශේෂ අවස්ථාව විදර්ශනා කිරීම තුළ සුවිශේෂී අවබෝධයන් ලබා ගත හැකිය
- මානසික පරීක්ෂණය: මරණයට මොහොතකට පසු මොහොත සිහිපත් කරන්න
- වාහන ගෙදර මුදල් ආදී සියලු වත්කම් අහිමි වී ඇත. නෑදෑයන් අහිමි වී ඇත. දූ දරුවන් මාපියන් බිරිඳ ස්වාමිපුරුෂයා අහිමි වී ඇත.
- ඩිග්රිය වලංගු නැත. තරාතිරම් මාන්න සියල්ල බිඳී ගොසින්ය. තම සිරුර ද අහිමි වී ඇත
- ජීවත්ව සිටි කාලයේ මෙන් තම වචනයට කිසිවෙකු අවනත නැත. සියල්ල *Reset* වී ඇත. නැවත ඒ කිසිවක් කිසි දිනක ලැබෙන්නේ නැත
- නැවත මරණයට මොහොතකට පෙර අවස්ථාව සිහිපත් කරන්න. සියල්ලෝ තමා වටා හඬා වැළපෙන ලෙස, දුක් වෙන ලෙස පෙනෙන නමුත් ඒ බැඳීම් එක එක බිඳීමේදී පිටවෙන ශබ්දයයි
- මේ ආකාරයෙන් මරණයට පෙර මරණයට පසු අවස්ථා ගැන මනස යොමු කරමින් නැවත නැවත සිහිපත් කරන්න. බොහෝ වැටහීම් සිදුවනු ඇත
349. බවට පත්වීම
- බස් රථ රියදුරෙකු පුරුදු වන මුල් කාලයේ ජියර් දැමීම ක්ලව් එක පෑගීම තිරිංග තද කිරීම ආයාසයෙන් සිදු කරනු ලබයි
- නමුත් කාලයකට පසු සියල්ල සිදුවන්නේ නිරායාසයෙනි. ඔහුගේ සහ බස් රථයේ වෙනසක් නැත. එකක් බවට පත්වී ඇත
- නළුවෙකු කතාවක චිත්රපටයක යම් චරිතයක් රඟපාන විට එම චරිතය හොඳින් මතකයේ තබා ගනිමින් රඟ දැක්වීම සිදුකරයි
- නමුත් රඟපාන බව දන්නා බැවින් ඔහු ඒ බවට පත්වී නැත. එය පවතින්නේ රඟපෑම අවසන් වන තුරු පමණි
- නමුත් මම, මම නම් චරිතයට රඟපාන අතර එය රඟපෑමක් බව දන්නේ ද නැත
- චරිතයේ පිටපත කර්මය විසින් ලියා ඇති අතර එය නොදන්නා මම විසින් සිදු කරන්නේ එය බවට පත් වී එය රඟ දැක්වීමය
- නමුත් මෙය හේතුඵල ආදී ආකාරයෙන් හඳුනාගන්නා උතුමන් වහන්සේලා තුල මෙම චරිතය රඟ දැක්වෙන්නේ නැත
- එලෙසම සිතිවිල්ලක් හඳුනාගන්නා අයෙකු ද සිතිවිල්ල භුක්ති විඳින්නේ නැත
- නමුත් හඳුනා නොගත් සිතිවිල්ල තුළ සිදුවී ඇත්තේ ඒ බවට පත්වීම ය. නිරායාසයෙන් එය භුක්ති විදීම සිදුවන අතර කර්මයන්ද නිරායාසයෙන් ජනනය වේ
348. දුන් විට දෙකකි
- ආහාර දානය යනු නිර්වාණ මාර්ගයේ ආරම්භක පියවරකි
- කාලයත් සමඟ එය දියුණු වන අතර දීමේ ක්රමය සහ ඒ පිළිබඳව දැක්ම ද සියුම් වේ
- යමක් නුදුන් විට නුදුන් දෙය තම සන්තකයේ ඉතිරි වේ
- දුන් විට දුන් දෙය මෙන්ම දුන්නා යන්න ද ඉතුරු වේ
- උදාහරණයක් ලෙස තමන් සන්තකයේ යම් මුදලක් තිබූ විට මුදල පමණක් පවතී
- එම මුදල වියදම් කොට යම් පිළිමයක් කරවූ විට පිළිමය වෙනම පවතින අතර එය කරවූ සිත ආරක්ෂාවක් ලෙස ජීවිත කාලය තුරා පවතී
- දීම සිදුකළ හැක්කේ යම් දැක්මක් සහිත අනුකම්පා දයාව ආදිය ඇති පුද්ගලයකුට පමණි
- එම නිසා දීම පුරුදු කරන විට නිරායාසයෙන් අනුකම්පාව දයාව මෙන්ම දැක්ම ද දියුණුවේ
- නුදුන් දේය ව්යාධිය මරණය ආදී වශයෙන් ඒකාන්තයෙන් අහිමි වන අතර දුන් දෙය සසර පුරා පිළිසරණක් වෙමින් බොහෝ කල් පවතිනු ඇත